Η πηγή της εξέλιξης

Η μαρξιστική διαλεκτική μέθοδος εξετάζει τα φαινόμενα της φύσης σαν κάτι που κινείται αιώνια κι αλλάζει αιώνια, ενώ την εξέλιξη της φύσης την θεωρεί αποτέλεσμα της εξέλιξης των αντιθέσεων στη φύση, αποτέλεσμα της αλληλεπίδρασης των αντίθετων δυνάμεων.

Στη διάρκεια όλης της ιστορίας της φιλοσοφίας το ζήτημα της πηγής της εξέλιξης στη φύση υπήρξε η πέτρα του σκανδάλου για τους ιδεαλιστές και τους μεταφυσικούς. Μη όντας σε θέση να δώσουν επιστημονική λύση σ' αυτό το ζήτημα οι ιδεαλιστές και οι μεταφυσικοί επικαλούνταν τις υπερφυσικές δυνάμεις ή και παρέκαμπταν αυτό το ζήτημα.

Ο διαλεκτικός υλισμός σε αντίθεση προς τον ιδεαλισμό και τη μεταφυσική,βλέπει την πηγή της εξέλιξης στην εσωτερική πάλη των αντιθέτων, που ενυπάρχουν αντικειμενικά σε κάθε αντικείμενο, σε κάθε φαινόμενο.[.....]

Από την άποψη της υλιστικής διαλεκτικής η ίδια η φύση περιέχει μέσα της τις πηγές και τις αιτίες της εξέλιξής της. Η μαρξιστική διαλεκτική μέθοδος ανασκευάζει τους ισχυρισμούς των ιδεαλιστών ότι τις πραγματικές αιτίες της εξέλιξης των αντικειμένων και των φαινομένων δεν πρέπει δήθεν να τις αναζητούμε στην ύλη, αλλά έξω απ' αυτήν, δηλ. στο πνεύμα, σε κάποια υπερφυσική δύναμη. Η μεταφυσική άρνηση των εσωτερικών αντιθέσεων, που υπάρχουν στη φύση και στην κοινωνία, οδηγεί στην αντιεπιστημονική, ιδεαλιστική παραδοχή υπερφυσικών, άυλων πηγών κίνησης. [.....]

Ο διαλεκτικός υλισμός είναι αντίθετος προς το μεταφυσικό αντίκρυσμα της φύσης και της κοινωνίας. Το ξεσκέπασμα της μεταφυσικής σ' ότι αφορά τις αντιθέσεις του προτσές εξέλιξης σήμαινε πλήγμα και κατά του ιδεαλισμού.

Οι κλασικοί του μαρξισμού - λενινισμού, υποβάλλοντας σε ανελέητη κριτική το μεταφυσικό τρόπο εξέτασης της φύσης και της κοινωνίας, έδειξαν ότι η μεταφυσική μέθοδος με το ν' αρνείται την εσωτερική αντιφατικότητα των αντικειμένων και των φαινομένων, οδηγεί τελικά στην ιδεαλιστική ερμηνεία του κόσμου.

Ο Φ. Ένγκελς, στο έργο του ''Αντι - Ντύρινγκ'', ξεσκέπασε το μεταφυσικό ισχυρισμό του Ντύρινγκ ότι ο κόσμος βρισκόταν κάποτε σε ''όμοια με τον εαυτό του κατάσταση'' απόλυτης ηρεμίας και ότι στη φύση δεν υπάρχουν τάχα κανενός είδους εσωτερικές αντιθέσεις. Ο Ένγκελς έδειξε ότι αν και στα λόγια ο Ντύρινγκ πρότεινε ν' απαγορευθεί η θρησκεία στο ουτοπιστικό του ''κοινωνιστικό κράτος του μέλλοντος'', ωστόσο στην πράξη με το ν' αρνείται τις εσωτερικές αντιθέσεις στη φύση, πρόσφερε έδαφος για να βγει το ιδεαλιστικό συμπέρασμα ότι η πηγή της κίνησης του κόσμου είναι ο θεός.

Επί αιώνες οι ιδεολογικοί εκπρόσωποι των εκμεταλλευτικών τάξεων, της δουλοκτητικής, της φεουδαρχικής και της αστικής τάξης, πραγματεύονταν κατά τρόπο αντιεπιστημονικό, μεταφυσικό και ιδεαλιστικό το ζήτημα της εξέλιξης της κοινωνίας. Έβλεπαν την κινητήρια δύναμη της εξέλιξης της κοινωνίας όχι μέσα στην ίδια την κοινωνία, αλλά έξω απ' αυτήν, στη ''θεία πρόνοια'', στο ''πεπρωμένο'', στη ''μοίρα'', δεν την έβλεπαν στις συνθήκες της υλικής ζωής της κοινωνίας, αλλά στη ''βούληση'' μεμονωμένων ηρώων, κατακτητών, υποδουλωτών κρατών κτλ.



Πηγή : Διαλεκτικός υλισμός, Ακαδημία επιστημών ΕΣΣΔ [σελ 215- 219 ]

Η υλιστική φιλοσοφία

Η υλιστική φιλοσοφία είναι σίγουρο όπλο, που προφυλάσσει τον άνθρωπο από την ολέθρια επίδραση της πνευματικής αντίδρασης. Του χρησιμεύει σαν καθοδήγηση στη ζωή, υποδείχνοντάς του το σωστό δρόμο για να λύσει τα ζητήματα της κοσμοθεωρίας που τον απασχολούν.
Για χιλιετηρίδες η εκκλησία, ενέπνεε στον άνθρωπο την περιφρόνηση προς την επίγεια ζωή και το φόβο απέναντι στο θεό. Δίδασκε στους ανθρώπους και πρώτα πρώτα στις καταπιεζόμενες μάζες της ανθρωπότητας, ότι η μοίρα τους είναι να μοχθούν και να ικετεύουν ότι η ευτυχία δεν μπορεί να κατακτηθεί σ' αυτήν την ''κοιλάδα των στεναγμών'' και ότι μπορεί να κατακτηθεί μόνο στη ''μέλλουσα ζωή'' με την υπακοή και την πραότητα. Η εκκλησία απειλούσε με την τιμωρία των θεών και με τα βασανιστήρια της κόλασης εκείνον που θα τολμούσε να εξεγερθεί κατά της κυριαρχίας των εκμεταλλευτών που τάχα έχει εγκαθιδρυθεί από το θεό.
Η μεγάλη ιστορική υπηρεσία της υλιστικής φιλοσοφίας οφείλεται στο γεγονός ότι βοηθάει τον άνθρωπο να απαλλαγεί από την δεισιδαιμονία. Από την αρχαιότητα ακόμα, η υλιστική φιλοσοφία καταπολεμούσε το φόβο του θανάτου, το φόβο μπροστά στους θεούς και τις άλλες υπερφυσικές δυνάμεις.
Μην ελπίζετε στην πέραν του τάφου ζωή, αλλά να εκτιμάτε την επίγεια ζωή και να προσπαθείτε να την καλυτερεύετε, να τι διδάσκει στους ανθρώπους η υλιστική φιλοσοφία. Ο υλισμός πρώτος ανέβασε ψηλά την αξιοπρέπεια και το λογικό του ανθρώπου, διακήρυξε ότι ο άνθρωπος δεν είναι σκουλήκι που σέρνεται στα απορρίματα, αλλά το ανώτερο δημιούργημα της φύσης, που είναι ικανό να γίνει κυρίαρχος και ρυθμιστής των δυνάμεών της. Ο υλισμός καλλιεργεί τη βαθύτατη πίστη στη δύναμη της γνώσης, στο λογικό του ανθρώπου, στην ικανότητά του να αποκαλύπτει τα μυστικά του γύρω μας κόσμου, στην ικανότητα του ανθρώπου να δημιουργήσει ένα λογικό και δίκαιο κοινωνικό σύστημα.
Οι κήρυκες του ιδεαλισμού συχνά συκοφαντούν τον υλισμό, παριστάνοντας τον σαν μια ''ζοφερή και βαριά κοσμοθεωρία που μοιάζει με βραχνά'' [Ου.Τζέιμς]. Στην πραγματικότητα ίσα ίσα η ιδεαλιστική φιλοσοφία, ιδιαίτερα η σύγχρονη, περιβάλλεται με ζοφερές αποχρώσεις. Δεν είναι ο υλισμός, αλλά ο ιδεαλισμός που αρνείται τη γνωστική ικανότητα του λογικού και διακηρύχνει τη δυσπιστία στην επιστήμη. Δεν είναι ο υλισμός, αλλά ο ιδεαλισμός που υμνεί τη λατρεία του θανάτου. Δεν είναι ο υλισμός, αλλά ο ιδεαλισμός ήταν και είναι η ιδεολογική βάση για τα πιο σιχαμερά γεννήματα του αντιανθρωπισμού : των φυλετικών θεωριών και του φασιστικού σκοταδισμού.
Ο φιλοσοφικός ιδεαλισμός δε θέλει να παραδεχτεί την ύπαρξη του γύρω μας υλικού κόσμου, τον αρνείται, τον χαρακτηρίζει ανύπαρκτο, και σκιαγραφεί αντί γι' αυτόν έναν επινοημένο, άυλο κόσμο.
Ο υλισμός αντίθετα, δίνει μια αληθινή εικόνα του κόσμου χωρίς καμία ξένη προσθήκη με τη μορφή πνευμάτων, θεού που δημιούργησε τον κόσμο κλπ. Οι υλιστές δεν περιμένουν βοήθεια από υπερφυσικές δυνάμεις, πιστεύουν στον άνθρωπο, στην ικανότητά του να μετασχηματίζει τον κόσμο με τα ίδια του τα χέρια και να τον κάνει άξιο του. Ο υλισμός, στην πιο βαθιά του ουσία, είναι αισιόδοξος, υποστηρίζει τη ζωή, είναι μια φωτεινή κοσμοθεωρία, δεν έχει καμιά σχέση με την απαισιοδοξία και τον ''παγκόσμιο πόνο''. Γι' αυτό ο υλισμός κατά κανόνα είναι η κοσμοθεωρία των πρωτοπόρων κοινωνικών ομάδων και τάξεων.

Πηγή : ''Οι βάσεις του Μαρξισμού - Λενινισμού'' [ συλλογικό], Εκδόσεις ''σύγχρονη επιστήμη'' 

Φιλοσοφία. Κάποια βασικά και εισαγωγικά...

Η λέξη ''φιλοσοφία'' είναι ελληνικής προέλευσης και, κατά γράμμα, σημαίνει ''αγάπη της σοφίας''. Η φιλοσοφία αποτελεί σύστημα αντιλήψεων για τη γύρω πραγματικότητα, σύστημα των πιο γενικών εννοιών για τον κόσμο και για τη θέση του ανθρώπου σ' αυτόν. Από την εμφάνισή της, η φιλοσοφία προσπάθησε να εξηγήσει τι αντιπροσωπεύει ο κόσμος σαν ενιαίο σύνολο, να κατανοήσει τη φύση του ίδιου του ανθρώπου, να καθορίσει τη θέση του μέσα στην κοινωνία, να διαπιστώσει αν μπορεί ο άνθρωπος να διεισδύσει στα μυστικά του σύμπαντος, να γνωρίσει και να στρέψει προς το καλό των ανθρώπων τις πανίσχυρες δυνάμεις της φύσης. Η φιλοσοφία, συνεπώς, θέτει τα πιο γενικά και συνάμα πολύ σπουδαία, θεμελιακά ζητήματα που καθορίζουν τον τρόπο εξέτασης από τον άνθρωπο των πιο ποικιλόμορφων τομέων της ζωής και της γνώσης. Σε όλα αυτά τα ζητήματα, οι φιλόσοφοι δίνουν διαφορετικές και αλληλοαποκλειόμενες, ακόμα απαντήσεις.

Η φιλοσοφία υπάρχει από τρεις χιλιετηρίδες περίπου, και σ' όλο αυτό το διάστημα στους κόλπους της διεξάγεται μια πάλη αντίθετων απόψεων, που μήτε σήμερα σταμάτησε. Γιατί διεξάγεται λοιπόν η πάλη αυτή ; ποια τα αίτια ;

Κεντρική θέση στη σύγκρουση των φιλοσοφικών απόψεων κατέχει το ζήτημα που αφορά τη σχέση της συνείδησης προς το Είναι, ή με άλλα λόγια, τη σχέση ιδεατού - υπαρκτού. Σχετικά μ' αυτό πρέπει να τονίσουμε πως όταν μιλάμε για συνείδηση, για ιδεατό, δεν εννοούμε τίποτα άλλο από τις σκέψεις μας, τα αισθήματά μας. Όταν πάλι πρόκειται για το Είναι, το υπαρκτό, συγκαταλέγουμε σ' αυτό κάθε τι που υπάρχει αντικειμενικά, ανεξάρτητα από τη συνείδησή μας, δηλαδή τα πράγματα και τα αντικείμενα του έξω κόσμου, τα φαινόμενα και τα προτσές, που συντελούνται στη φύση και στην κοινωνία. Κατά τη φιλοσοφική αντίληψη, το ιδεατό [η συνείδηση] και το Είναι [το υπαρκτό] είναι οι πιο πλατιές επιστημονικές έννοιες [κατηγορίες] οι οποίες αντανακλούν τις πιο γενικές και συνάμα τις αντιθετικές ιδιότητες των αντικειμένων, των φαινομένων και των προτσές του σύμπαντος.

Το ζήτημα της σχέσης νόησης - Είναι και πνεύματος - φύσης αποτελεί το βασικό πρόβλημα της φιλοσοφίας. Από τη λύση αυτού του προβλήματος εξαρτάται σε τελευταία ανάλυση η ερμηνεία όλων των άλλων προβλημάτων, που καθορίζουν τη φιλοσοφική αντίληψη για τη φύση, για την κοινωνία, και κατά συνέπεια και για τον ίδιο τον άνθρωπο.

Κατά την εξέταση του βασικού αυτού προβλήματος της φιλοσοφίας έχει μεγάλη σημασία να διακρίνουμε τις δύο πλευρές του. Πρώτο, ποιο πρωτεύει, το ιδεατό ή το υπαρκτό ; Η μία ή η άλλη απάντηση στο ερώτημα αυτό παίζει στη φιλοσοφία σπουδαιότατο ρόλο, διότι για να είναι πρωτεύον -  σημαίνει να υπάρχει πριν από το δευτερεύον, να προηγείται αυτού, και σε τελευταία ανάλυση να το καθορίζει.

Δεύτερο, μπορεί άραγε ο άνθρωπος να γνωρίσει τον γύρω κόσμο, τους νόμους εξέλιξης της φύσης και της κοινωνίας ; Η ουσία της δεύτερης αυτής πλευράς του βασικού προβλήματος της φιλοσοφίας ανάγεται, συνεπώς, στη διασαφήνιση της ικανότητας της ανθρώπινης νόησης να αντανακλάει σωστά την αντικειμενική πραγματικότητα.

Από τη λύση του βασικού αυτού προβλήματος, οι φιλόσοφοι χωρίστηκαν σε δύο μεγάλα στρατόπεδα, ανάλογα με το τι παίρνουν σαν αφετηρία - το υπαρκτό ή το ιδεατό. Οι φιλόσοφοι που παραδέχονται σαν πρωτεύον την ύλη, το Είναι, τη φύση, και δευτερεύον - τη συνείδηση, τη νόηση, το πνεύμα  αντιπροσωπεύουν τη φιλοσοφική κατεύθυνση, που ονομάζεται υλιστική.

Οι υλιστές φιλόσοφοι, στηριζόμενοι στα δεδομένα της επιστήμης και στα αποτελέσματα της πολύπλευρης πρακτικής δράσης των ανθρώπων, αποδείχνουν, ότι τον κόσμο δεν τον δημιούργησε κανείς, ότι αυτός είναι αιώνιος και απειρόμορφος : τα αντικείμενα και τα φαινόμενα του υλικού κόσμου, που περιβάλλουν τον άνθρωπο, ισχυρίζονται αυτοί, υπάρχουν ανεξάρτητα από αυτόν, δηλαδή αντικειμενικά.

Οι υλιστές φιλόσοφοι υποστηρίζουν ότι ο υλικός κόσμος προϋπήρξε του ιδεατού και ότι η νόηση του ανθρώπου δεν μπορεί να υπάρχει χωρίς την ύλη. Η σκέψη είναι προϊόν του εγκεφάλου ο οποίος, συνεπώς, αποτελεί όργανο της σκέψης. Η ίδια η νόηση σαν ιδεατό εκφράζει την ικανότητα του εγκέφαλου να αντανακλά τον αντικειμενικό κόσμο. Γι' αυτό το ιδεατό, η συνείδηση δεν μπορεί να υπάρξει απόλυτα αυτόνομα, ανεξάρτητα από τον αντικειμενικό κόσμο.

Στη φιλοσοφία υπάρχει και η αντίθετη προς την υλιστική, η ιδεαλιστική κατεύθυνση. Οι ιδεαλιστές φιλόσοφοι αναγνωρίζουν σαν αρχή όλης της ύπαρξης τη συνείδηση, τη νόηση, το πνεύμα, δηλαδή το ιδεατό.

Η ιδεαλιστική κατεύθυνση έχει δύο βασικές παραλλαγές : τον υποκειμενικό ιδεαλισμό και τον αντικειμενικό ιδεαλισμό.Οι υποκειμενικοί ιδεαλιστές θεωρούν πρωτεύον τη συνείδηση του ανθρώπου, του υποκειμένου. Ο υποκειμενικός ιδεαλιστής σκέφτεται έτσι περίπου : εμείς βλέπουμε, ακούμε, αισθανόμαστε δια της αφής τα πράγματα και τα φαινόμενα, και γι' αυτό μας φαίνεται, ότι αυτά υπάρχουν έξω από μας, στην πραγματικότητα όμως όλα τα πράγματα, τα αντικείμενα, τα φαινόμενα, αποτελούν απλώς ένα σύνολο, ένα σύμπλεγμα των αισθημάτων μας. Έτσι, οι υποκειμενικοί ιδεαλιστές θέτουν την ύπαρξη του έξω κόσμου σε εξάρτηση από τη συνείδηση, από το σκεπτόμενο Εγώ, ενώ τις αντικειμενικές ιδιότητες των πραγμάτων τις ανάγουν στις αισθήσεις του υποκειμένου. Η διαστρεβλωμένη αυτή φιλοσοφική κοσμοαντίληψη αντιπαραθέτει τη συνείδηση του ανθρώπου στον υλικό κόσμο. Οι υποκειμενικοί ιδεαλιστές δηλώνουν, ότι στον άνθρωπο είναι δοσμένες άμεσα μόνο οι ιδέες του, οι αισθήσεις του, τα προϊόντα του λογικού του. Στη δοσμένη περίπτωση, παίρνεται σαν αφετηρία η ανθρώπινη συνείδηση απ' όπου προκύπτει κατόπιν η φύση και πάνω στη βάση αυτή αμφισβητείται έτσι ή αλλιώς η αντικειμενική, ανεξάρτητη από τον άνθρωπο ύπαρξη των πραγμάτων και όλου του κόσμου με τη νομοτέλεια της ανάπτυξής του.

Οι αντικειμενικοί ιδεαλιστές θεωρούν τις σκέψεις, τις ιδέες του ανθρώπου, ακόμα και την ίδια τη φύση ένα μέρος μόνο κάποιας απόλυτης ιδέας, του υπερκόσμιου λόγου. Σ' αντιδιαστολή με τους υποκειμενικούς ιδεαλιστές θεωρούν πρωτεύον όχι την αυτοσυνείδηση του υποκειμένου ή τα αισθήματα του ανθρώπου, αλλά την ιδέα γενικά, την '' παγκόσμια ιδέα''. Η απόλυτη αυτή ιδέα είναι, κατά τη γνώμη τους, η βάση κάθε υπαρκτού. Αυτή μετατρέπεται σε φύση και πλάθει το γύρω μας Είναι.

Έτσι λοιπόν ο αντικειμενικός και ο υποκειμενικός ιδεαλισμός είναι δύο παραλλαγές της ιδεαλιστικής φιλοσοφίας. Στα κύρια, στα βασικά σημεία δεν διαφέρουν μεταξύ τους. Και ο μεν και ο δε παίρνουν σα βάση την ιδεατή πρώτη αρχή, αναγνωρίζουν την ιδέα, το πνεύμα, τη συνείδηση ως πρωτεύον, ενώ τον πραγματικό κόσμο, τη φύση - ως δευτερεύον. Και ο μεν και ο δε συνάπτονται περίφημα με τη θρησκεία που με τον τρόπο τους υποστηρίζουν.

Οφείλουμε να σημειώσουμε, ότι ο φιλοσοφικός ιδεαλισμός δεν είναι ανοησία, δεν είναι απλή παρεξήγηση, δεν είναι τυχαία πλάνη του ανθρώπινου νου. Η ιδεαλιστική κοσμοαντίληψη έχει βαθιές ρίζες τόσο στην κοινωνική ζωή των ανθρώπων, όσο και στην ίδια την αρκετά πολύπλοκη από τη φύση της ανθρώπινη γνώση.

Από τις πρώτες ακόμα βαθμίδες της ιστορικής εξέλιξης, όταν εμφανίστηκε η περιουσιακή ανισότητα ανάμεσα στους ανθρώπους και διαμορφώθηκε το δουλοκτητικό σύστημα η πνευματική εργασία έγινε προνόμιο της άρχουσας τάξης, της τάξης των δουλοκτητών, ενώ η βαριά σωματική εργασία κατάντησε κακό ριζικό των καταπιεζομένων, των δούλων. Στις συνθήκες αυτές, η σωματική εργασία υποβιβαζόταν και περιφρονιόταν με κάθε τρόπο ενώ η σημασία της πνευματικής εργασίας, μεγαλοποιούνταν στο έπακρο μια και η ενασχόληση με την επιστήμη και την τέχνη ήταν σε πολύ μεγάλη υπόληψη. Για την μεγαλοποίηση του ρόλου της πνευματικής εργασίας και της διανοητικής δράσης του ανθρώπου ενδιαφέρονταν πάντα οι κυρίαρχες τάξεις που καλλιεργούσαν την αυταπάτη ότι οι συντελούμενες στη φύση και στην κοινωνία αλλαγές εξαρτούνταν δήθεν από την υπερφυσική ιδέα, από το υπέρτατο πνεύμα.

Πρέπει επίσης να έχουμε υπόψη, ότι η ιδεαλιστική κοσμοαντίληψη [όπως και η θρησκεία] εμφανίστηκε σε συνθήκες πάρα πολύ χαμηλού επιπέδου ανάπτυξης της παραγωγής, όταν οι άνθρωποι είχαν πολύ φτωχές γνώσεις και αρκετά πρωτόγονες, καθυστερημένες αντιλήψεις για τον γύρω κόσμο. Τα αυθόρμητα ξεσπάσματα της φύσης [σεισμοί, ξηρασίες, πλημμύρες και άλλες θεομηνίες] φαίνονταν τότε στον άνθρωπο σαν κάτι το μυστηριώδες και απόλυτα αναπόφευκτο. Μη γνωρίζοντας σχεδόν τίποτα για τις δυνάμεις της φύσης, οι άνθρωποι απέδιδαν σ' αυτές υπερφυσικό ρόλο, τις θεοποιούσαν.

Εκτός αυτού οι άνθρωποι παρατηρούσαν παντού μια καταπληκτική αρμονία, μια αυστηρή τάξη και νομοτέλεια των φαινομένων της φύσης : τακτική αλληλοδιαδοχή της ημέρας και της νύχτας, ρυθμική κίνηση των ουρανίων σωμάτων, τελειότητα και λυσιτέλεια της υφής των ζωντανών οργανισμών κλπ. Αυτό οδηγούσε άθελα στη σκέψη για την ύπαρξη ενός σοφού δημιουργού της φύσης ή κάποιας πανίσχυρης υπερφυσικής δύναμης, από την οποία εξαρτούνταν τα πάντα στον κόσμο, μαζί και η τύχη του κάθε ανθρώπου.

Ο δρόμος της φιλοσοφικής κατανόησης του κόσμου είναι πολύ περίπλοκος. Η γνώση περικλείει πάντα μέσα της μια δόση φαντασίας. Γι' αυτό όπως θα ειπωθεί σε συνέχεια, προκύπτει η πιθανότητα της μονόπλευρης μεγαλοποίησης, της απολυτοποίησης κάποιου χαρακτηριστικού γνωρίσματος, κάποιας πλευράς του προτσές της γνώσης, πράγμα που επίσης οδηγεί στον ιδεαλισμό. Και ο φιλοσοφικός ιδεαλισμός, όπως τόνιζε ο Β. Ι. Λένιν, είναι ο δρόμος προς τη θρησκεία, προς τον παπαδισμό.

Με την εμφάνιση των εκμεταλλευτριών τάξεων, οι κοινωνικές δυνάμεις απόκτησαν για τους ανθρώπους ένα μυστηριώδες νόημα. Η θρησκεία για το χατήρι των πλουσίων, παρουσίαζε το σύστημα της καταπίεσης και τς υποδούλωσης σαν θεόπεμπτη τάξη πραγμάτων, εκθειάζοντας την εξουσία των αρχόντων, την ατομική ιδιοκτησία, την κοινωνική ανισότητα.

Έτσι διαμορφώθηκε ιστορικά η στενή συμμαχία του ιδεαλισμού και της θρησκείας, που χρησιμοποιείται και σήμερα από τις αντιδραστικές δυνάμεις της κοινωνίας για την υπεράσπιση και την δικαίωση των ποικίλων μορφών εκμετάλλευσης που έχουν ξεφτίσει από καιρό. Το κάθε εκμεταλλευτικό κράτος υποστηρίζει τη μια ή την άλλη μορφή θρησκευτικό - ιδεαλιστικής κοσμοαντίληψης καταβάλλοντας έντονες προσπάθειες για τη διάδοση των φιλοσοφικών αντιλήψεων που δικαιολογούν την κοινωνική ανισότητα.

Αφού ο ιδεαλισμός και η θρησκεία εξυπηρετούν ουσιαστικά από τους πανάρχαιους χρόνους, τις αντιδραστικές δυνάμεις, τότε ο υλισμός εκφράζει κατά κανόνα τα συμφέροντα των πρωτοπόρων δυνάμεων της κοινωνίας. Η υλιστική φιλοσοφία βοηθάει να γενικευθούν τα δεδομένα της επιστήμης και της κοινωνικοϊστορικής πράξης, συντελεί στην ανάπτυξή τους.

Όπως ειπώθηκε ήδη, το βασικό πρόβλημα της φιλοσοφίας έχει δύο πλευρές. Η δεύτερη πλευρά του απαντάει στο ερώτημα σχετικά με την γνωσιμότητα του κόσμου. Στη λύση του προβλήματος αυτού, συγκρούονται οι αντίθετες απόψεις. Οι υλιστές απέδειξαν πάντα, ότι η νόηση του ανθρώπου μπορεί να μας δώσει έγκυρες γνώσεις για το γύρω κόσμο. Η παραδοχή της δυνατότητας γνώσης του κόσμου μας εμπνέει εμπιστοσύνη στη δύναμη του ανθρώπινου λογικού, κεντρίζει το ενδιαφέρον για την απόχτηση γνώσεων και μας παρακινεί σε δραστήρια μεταμορφωτική δράση.

Οι φιλόσοφοι που αμφισβητούν τη δυνατότητα της γνώσης του κόσμου και τέτοιοι είναι πολλοί στο στρατόπεδο των ιδεαλιστών, ονομάζονται αγνωστικιστές [από το ελληνικό ''α'' - όχι και ''γνώσις'']. Οι αγνωστικιστές φρονούν ότι γενικά δεν μπορούμε να ελέγξουμε την εγκυρότητα των γνώσεών μας αφού τα αντικείμενα, τα φαινόμενα, τα πράγματα, δεν μπορούν δήθεν να συγκριθούν με την ιδεατή τους αντανάκλαση. Ισχυρίζονται ότι όλες οι πληροφορίες μας για τα αντικείμενα, τα φαινόμενα είναι οι ίδιες οι προσλήψεις των αισθήσεών μας και γι' αυτό δεν έχουμε τη σιγουριά ότι τα πράγματα, οι ιδιότητές τους εκλαμβάνονται έτσι ακριβώς όπως είναι στην πραγματικότητα. Είναι αλήθεια ότι ορισμένοι αγνωστικιστές, παραδέχονται, πως στη πραγματικότητα τα πράγματα υπάρχουν αντικειμενικά, όμως ταυτόχρονα αμφιβάλλουν για τη δυνατότητα γνώσης τους. Η ''αιδήμων'' αυτή παραδοχή του υλισμού τους βοηθάει να βολευτούν ανάμεσα στον υλισμό και τον ιδεαλισμό, να δικαιολογήσουν την απόπειρά τους να υψωθούν ''υπεράνω'' των μεν και των δε. Ωστόσο η τέτοια ''ουδετερότητα'' στη φιλοσοφία αφήνει πάντοτε αρκετά περιθώρια στον ιδεαλισμό και αναπόφευκτα οδηγεί στη σύγχυση των αντιτιθέμενων απόψεων.

Στη σύγχρονη αστική ιδεαλιστική φιλοσοφία όλο και συχνότερα ακολουθείται η γραμμή του δεδηλωμένου αγνωστικισμού, της δυσπιστίας απέναντι στη δύναμη του λογικού. Ο αγνωστικισμός περιορίζοντας τις δυνατότητες της ανθρώπινης γνώσης, αφοπλίζει τον άνθρωπο, τον καταδικάζει σε παθητικότητα κάνοντας συνάμα τόπο στην πίστη σε κάτι τι το μυστικιστικό, το υπερφυσικό. Γι' αυτό ο αγνωστικισμός είναι στενά συνδεμένος με τον ιδεαλισμό και τη θρησκεία.

Η ουσία της φιλοσοφικής κοσμοθεωρίας δεν εξαντλείται με την απάντηση στο ερώτημα τι θεωρείται πρωτεύον - το υπαρκτό ή το ιδεατό και με το αν αναγνωρίζεται ή όχι η γνωσιμότητα του κόσμου. Στην αξιολόγηση ενός φιλοσοφικού συστήματος έχει σπουδαία σημασία να παρθεί επίσης υπόψη ποια μέθοδος γνώσης, χρησιμοποιείται κατά τη φιλοσοφική εξέταση του γύρω κόσμου. Αν προστρέξουμε στην ιστορία της φιλοσοφίας θα δούμε, ότι υπάρχουν δύο βασικές μέθοδες γνώσης, δύο αντίθετοι μεταξύ τους τρόποι σκέψης - η διαλεκτική και η μεταφυσική.

Η διαλεκτική είναι ελληνική λέξη. Οι αρχαίοι στοχαστές με τη διαλεκτική εννοούσαν τον τρόπο εκείνο διεξαγωγής της συζήτησης, της λογομαχίας, με τον οποίο φανερώνονται οι αντιφάσεις στις γνώμες του συνομιλητή, διευκρινίζεται η αλήθεια και διασαφηνίζονται οι έννοιες. Αργότερα, με τη διαλεκτική άρχισαν να εννοούν τη φιλοσοφική μέθοδο, δηλαδή τους γενικούς κανόνες και τα μέσα γνώσης του γύρω κόσμου, τον τρόπο εκείνον, με τη βοήθεια του οποίου η νόηση μελετάει το δοσμένο αντικείμενο.

Η διαλεκτική εξετάζει το σύμπαν σαν ενιαίο, συναφές σύνολο. Ξεκινάει από την αρχή ότι όλα τα πράγματα, τα φαινόμενα, ακόμα και οι έννοιές μας, σαν νοητικές τους αντανακλάσεις, είναι αλληλένδετες, βρίσκονται σε συνεχή κίνηση και αντιφατική ανάπτυξη. Η διαλεκτική άποψη για τη φύση, την ιστορία και την ανθρώπινη νόηση προϋποθέτει τη μελέτη του εξεταζόμενου αντικειμένου σε όλες τις συναρτήσεις και σχέσεις του, την παρακολούθηση της πραγματικής πορείας ανάπτυξής του, την αποκάλυψη των αληθινών αιτιών του περίπλοκου και αντιφατικού προτσές αλλαγής του.

Η μεταφυσική είναι επίσης ελληνική λέξη. Στην αρχαιότητα σήμαινε διδασκαλία για την απαρχή κάθε υπαρκτού. Αργότερα με τη μεταφυσική άρχισαν να εννοούν τον τρόπο σκέψης που εξετάζει τα αντικείμενα και τα φαινόμενα έξω από την αλληλουχία τους σαν αμετάβλητα, δοσμένα μια για πάντα, στερούμενα εσωτερικών αντιθέσεων.

Κατά τον XVI-XVII αιώνα η μεταφυσική μέθοδος γνώσης δικαιώνονταν ιστορικά και έπαιξε θετικό ρόλο στη φυσιογνωσία. Όπως σημειώνει ο Φ.Ένγκελς στο έργο του ''Αντι-Ντύρινγκ'' , στην αρχική περίοδο ανάπτυξης των φυσικών επιστημών - φυσικής, χημείας, βιολογίας - υπήρχε ανάγκη να εξεταστεί η φύση κομματιαστά, να διαιρεθούν τα διάφορα προτσές σε καθορισμένες κατηγορίες και να διερευνηθούν μεμονωμένα, έξω από τη σύνδεσή τους με άλλα φαινόμενα και προτσές. Όλα αυτά, έλεγε ο Ένγκελς υπήρξαν απαραίτητες προϋποθέσεις για τις γιγαντιαίες επιτεύξεις που χαρακτηρίζουν την ανάπτυξη της φυσιογνωσίας εκείνη την εποχή.

Εν τούτοις από τον XVIII ακόμα αιώνα, φάνηκε η ανεπάρκεια της μεταφυσικής, δεδομένου ότι τα στενά της πλαίσια άρχισαν να αναχαιτίζουν την ανάπτυξη της επιστήμης. Τα στοιχεία που συγκεντρώθηκαν από τις φυσικές και κοινωνικές επιστήμες, έδειξαν την στενότητα και την μονομέρεια της μεταφυσικής αντίληψης για τον κόσμο.

Αλλά η αστική φιλοσοφία δεν εγκατέλειψε τη μεταφυσική, την ασπάζεται και σήμερα ακόμα. Είναι γεγονός πως στις μέρες μας δύσκολα μπορεί να βρεθεί φιλόσοφος που να αρνείται απόλυτα και αναντίρρητα την ανάπτυξη της φύσης και της κοινωνίας. Μα δεν πρόκειται γι' αυτό. Κατά κανόνα, οι σύγχρονοι μεταφυσικοί αντιλαμβάνονται απλοϊκά το χαρακτήρα της γενικής αλληλουχίας και την ουσία της ανάπτυξης. Οι εν λόγω φιλόσοφοι παρακάμπτουν το ζήτημα που αφορά την πραγματική πάλη της κίνησης και της ανάπτυξης, κι όταν το θίγουν, είτε το ανάγουν στη δράση μη υλικών δυνάμεων, είτε το κηρύττουν μη γνώσιμο. Έτσι η μεταφυσική συνταυτίζεται με τον ιδεαλισμό και τον αγνωστικισμό.

Η μεταφυσική μέθοδος σκέψης αποδεικνύεται ανίκανη να μελετήσει τις αντιφατικές πτυχές των πραγμάτων και φαινομένων, τις αλληλεπιδράσεις τους, να καθορίσει την ουσία των θεμελιωδών, ποιοτικών αλλαγών.

Οι σύγχρονοι μεταφυσικοί, ερμηνεύοντας τα κοινωνικά φαινόμενα, συγκαλύπτουν τις ταξικές αντιθέσεις, αρνούνται το αναπόφευκτο των κοινωνικών επαναστάσεων ή τις αποκαλούν αυθόρμητες αναταραχές που είναι αδύνατο να προβλεφθούν. Με τον τρόπο αυτό παραγνωρίζονται οι αντικειμενικές νομοτέλειες ανάπτυξης της κοινωνίας, αποσπούνται από το σύνολο και απολυτοποιούνται οι δευτερεύοντες ή απλώς οι εξωτερικοί παράγοντες, αμφισβητείται η κοινωνική πρόοδος, διακηρύσσεται η ιδέα της αιωνιότητας του καπιταλιστικού συστήματος.

Ο αντεπιστημονικός, μεταφυσικός τρόπος σκέψης, που διατηρείται στη σύγχρονη αστική φιλοσοφία εξυπηρετεί τις εκμεταλλεύτριες τάξεις, που ενδιαφέρονται για τη διαιώνιση και τη δικαίωση των ξεπερασμένων καπιταλιστικών κοινωνικών σχέσεων. Για τους σκοπούς αυτούς καθώς και για τους σκοπούς της πάλης ενάντια στο μαρξισμό - λενινισμό οι αστοί φιλόσοφοι διαβρώνουν τη διαλεκτική με το ιδεαλιστικό πνεύμα, ή συνενώνουν στα φιλοσοφικά τους συστήματα ετερογενείς, αλλά και αντίθετες κάποτε απόψεις.

Η διαλεκτική και μεταφυσική είναι δύο αντίθετες μέθοδες γνώσης της πραγματικότητας, δύο αλληλοαποκλειούμενοι τρόποι εξήγησης του κόσμου και συνεπώς και ερμηνείας των πιο γενικών φιλοσοφικών αρχών και εννοιών. Τόσο ο υλισμός, όσο και ο ιδεαλισμός μπορεί να είναι διαλεκτικός ή μεταφυσικός. Όμως ο συνεπής υλισμός αποκλείεται να ταυτισθεί με τη μεταφυσική. Επίσης και η διαλεκτική μπορεί να είναι τόσο ιδεαλιστική, όσο και υλιστική. Όμως η επιστημονική διαλεκτική είναι ασυμβίβαστη με τον ιδεαλισμό.

Η ιστορία της φιλοσοφίας, από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα, είναι μια αδιάκοπη πάλη ανάμεσα στον υλισμό και τον ιδεαλισμό, ανάμεσα στη διαλεκτική και τη μεταφυσική. Πίσω από την πάλη αυτή των φιλοσοφικών αντιλήψεων, των φιλοσοφικών κοσμοθεωριών κρύβεται, σε τελευταία ανάλυση, η πάλη των πραγματικών κοινωνικών δυνάμεων - των συγκεκριμένων κοινωνικών τάξεων και ομάδων.

Κάνοντας γνωριμία με τα βασικά στάδια ανάπτυξης της φιλοσοφικής σκέψης, οφείλουμε να πάρουμε υπόψη τις ιστορικές ιδιομορφίες της κάθε εποχής, το συσχετισμό των ταξικών δυνάμεων, το βαθμό ανάπτυξης της παραγωγής και της επιστήμης. Η ορθή εκτίμηση των παραγόντων αυτών μας βοηθάει να κατανοήσουμε, γιατί στη δοσμένη ιστορική περίοδο προβάλλει σε πρώτη γραμμή ένα ορισμένο κοσμοθεωρητικό πρόβλημα, πώς επιδρούν πάνω στη φιλοσοφία το οικονομικό σύστημα της κοινωνίας και το επίπεδο ανάπτυξης των επιστημών, γιατί αλλάζουν το αντικείμενο της φιλοσοφίας, ο ρόλος της και η σημασία της στη ζωή της κοινωνίας. σε τι οφείλεται η αδιάκοπη πάλη των φιλοσοφικών κατευθύνσεων, ρευμάτων και σχολών.

Η ιστορία δεν πρέπει να περνάει χωρίς να μας αφήνει ίχνη, διότι το παρελθόν ζει πάντα, με τον ένα ή άλλο τρόπο, στο παρόν, ενώ το παρόν θα αποτελέσει αναπόφευκτα συστατικό του μέλλοντος. Η γνώση της ιστορικής ανάπτυξης της φιλοσοφίας μπορεί και πρέπει να μας προφυλάξει από την επανάληψη των λαθών και παραπλανήσεων στις οποίες περιέπεσαν οι στοχαστές του παρελθόντος. Η γνώση αυτή μπορεί να φανεί αρκετά χρήσιμη και στο ξεσκέπασμα της σύγχρονης αστικής φιλοσοφίας, οι εκπρόσωποι της οποίας στην πάλη τους κατά της κομμουνιστικής ιδεολογίας, χρησιμοποιούν κάθε τι το ξεπερασμένο και αντιδραστικό.

Πηγή : ''Βασικές αρχές υλιστικής φιλοσοφίας'' , Ινστιτούτο φιλοσοφίας ΕΣΣΔ, Εκδόσεις Σύγχρονη εποχή

Η ακεραιότητα και η μονολιθικότητα του μαρξιστικού φιλοσοφικού υλισμού

Τα βασικά χαρακτηριστικά του μαρξιστικού φιλοσοφικού υλισμού διατυπώθηκαν από τον Μαρξ και τον Ένγκελς.Στο έργο του ο Β.Ι. Λένιν επεξεργάστηκε παρά πέρα τα βασικά αυτά χαρακτηριστικά.Στο έργο του Ι. Β. Στάλιν ''Για το διαλεκτικό και ιστορικό υλισμό'' δίνεται η ανάπτυξη και η συστηματική έκθεση των βασικών χαρακτηριστικών του μαρξιστικού φιλοσοφικού υλισμού.

Το πρώτο χαρακτηριστικό του μαρξιστικού φιλοσοφικού υλισμού μιλά για την υλικότητα του κόσμου και απορρίπτει την ιδεαλιστική, θρησκευτική αντίληψη για ύπαρξη εντεύθεν και επέκεινα κόσμου.Η ενότητα του κόσμου συνίσταται στην υλικότητά του, δηλαδή στο ότι όλες οι ποικιλίες του υπαρκτού αποτελούν διαφορετικές μορφές κίνησης της ύλης.Τα αντικείμενα, τα φαινόμενα είναι από τη φύση τους υλικά, καθώς και οι νομοτέλειες που διέπουν την κίνηση, την αλλαγή, την εξέλιξη γιατί οι νομοτέλειες αυτές δεν αποτελούν κάποια υπερφυσικά θεσπίσματα, αλλά ορισμένες μορφές αλληλουχίας, αλληλοκαθορισμού των φαινομένων.

Αν το πρώτο χαρακτηριστικό του μαρξιστικού φιλοσοφικού υλισμού απαντά στο ερώτημα : τι είναι ο κόσμος, το δεύτερο χαρακτηριστικό απαντά στο ερώτημα : σε ποια σχέση βρίσκονται μεταξύ τους τα υλικά και τα πνευματικά φαινόμενα.Η ύλη είναι το πρωτεύον, η συνείδηση το δευτερεύον, δηλαδή η συνείδηση αποτελεί προϊόν μακρόχρονης εξέλιξης της ύλης ' η συνείδηση είναι αναπόσπαστη από την ύλη όντας λειτουργία της σε υψηλό βαθμό οργανωμένης ύλης,αντανάκλαση της αντικειμενικής πραγματικότητας.

Ο μαρξιστικός φιλοσοφικός υλισμός δίνει απάντηση στη δεύτερη πλευρά του βασικού ζητήματος της φιλοσοφίας, αποκαλύπτοντας τη γνωσιολογική σχέση της συνείδησης προς την αντικειμενική πραγματικότητα, αποδείχνοντας τη γνωσιμότητα του κόσμου και των νομοτελειών του και δείχνοντας το δρόμο της επιστημονικής γνώσης.Η μαρξιστική φιλοσοφία αποδεικνύει ότι τα δεδομένα της αισθησιακής αντίληψης είναι πηγή γνώσης του εξωτερικού κόσμου, πηγή απ' όπου ξεκινά η αφηρημένη νόηση.Οι θέσεις αυτές ξεκαθαρίζονται στο τρίτο χαρακτηριστικό του μαρξιστικού φιλοσοφικού υλισμού.


Απόσπασμα από το βιβλίο ''Διαλεκτικός Υλισμός'', Ακαδημία Επιστημών ΕΣΣΔ, σελ. 298-299 

Θρησκεία και εκκλησία : η υλιστική - μαρξιστική εξήγηση και κριτική τους και η αντιθρησκευτική πάλη

Η θρησκεία, όπως και οι άλλες μορφές της κοινωνικής συνείδησης, γεννήθηκε κάτω από ορισμένους όρους της κοινωνικής ζωής των ανθρώπων. Παρά τους ισχυρισμούς των θεολόγων και των ιδεαλιστών, έχει αποδειχθεί από καιρό ότι η ιδέα του θεού δεν είναι έμφυτη ιδέα και ότι γενικά δεν υπάρχουν κανενός είδους έμφυτες ιδέες, ούτε θρησκευτικές, ούτε ηθικές, ούτε φιλοσοφικές, ούτε άλλες.

Όπως αποδείχνουν οι ιστορικές έρευνες, η θρησκεία δεν είναι αιώνια. Στα πρώτα στάδια ανάπτυξης της πρωτόγονης κοινωνίας δεν υπήρχε θρησκεία. Οι αντιλήψεις των πρωτόγονων ανθρώπων δεν είχαν βγει ακόμα από τα όρια της άμεσης αντανάκλασης των σχέσεών τους με τη φύση και με τα μέλη της πρωτόγονης κοινωνίας. Οι εξαιρετικά σκληρές συνθήκες ζωής, η αδυναμία στον αγώνα με τη φύση, ο φόβος μπροστά στις αυθόρμητες και τρομερές δυνάμεις, από τις οποίες εξαρτιόταν η ζωή των ανθρώπων, το σκοτάδι, η άγνοια των πραγματικών αιτιών των φυσικών φαινομένων γέννησαν τη θρησκεία, τις φανταστικές αντιλήψεις για υπερφυσικά όντα, που διευθύνουν τις τύχες των ανθρώπων, την πίστη στους θεούς και την υποταγή σ'αυτούς.

Με την εμφάνιση της ταξικής κοινωνίας και των αντιφάσεών της προς τις δυνάμεις της φύσης, που κυριαρχούσαν πάνω στους ανθρώπους, ενώθηκαν οι όχι λιγότερο τρομερές κοινωνικές δυνάμεις, που προξένησαν στους ανθρώπους ακόμα περισσότερα δεινά από τις πλημμύρες, τους σεισμούς, τις επιδημίες κλπ. Αυτές οι κοινωνικές δυνάμεις ήταν για τους ανθρώπους τόσο μυστικές και αινιγματικές, όπως και οι αυθόρμητες δυνάμεις της φύσης που κυριαρχούσαν πάνω σ' αυτούς.
Στην ταξική κοινωνία βασικές ρίζες της θρησκείας έγιναν οι σχέσεις της εκμετάλλευσης και του κοινωνικού ζυγού. Οι κυρίαρχες εκμεταλλευτικές τάξεις χρησιμοποιούν τη θρησκεία, την εκκλησία σαν πνευματικό όπλο εδραίωσης του ταξικού ζυγού, της εκμετάλλευσης. ''Δούλοι, υπακούετε στους κυρίους σας'', αυτή η θρησκευτική εντολή στο όνομα του θεού εμπνέει στους καταπιεζόμενους υποταγή και ταπεινότητα απέναντι στους καταπιεστές.

Η ιστορία της θρησκείας δείχνει ότι οι αντιλήψεις των ανθρώπων για τους θεούς στα διάφορα στάδια της κοινωνικής ανάπτυξης, ήταν διαφορετικές. Στην κοινότητα του γένους υπήρχε μια μορφή θρησκείας, ο τοτεμισμός, δηλαδή η πίστη των ανθρώπων ότι συγγενεύουν με ορισμένα ζώα ή φυτά και η λατρεία αυτών των ζώων ή φυτών. Αυτή η αρχική μορφή θρησκείας, εξέφραζε φανταστικά τις σχέσεις των ανθρώπων προς αυτά τα ζώα ή φυτά, που έπαιζαν ουσιαστικό ρόλο στη ζωή και στη δράση της κοινότητας του γένους. Τις σχέσεις συγγένειας αίματος μέσα στο γένος, ο πρωτόγονος άνθρωπος τις μετέφερε και στη γύρω φύση, στα ζώα και τα φυτά.

Στα μεταγενέστερα στάδια του καθεστώτος των γενών, κατά την περίοδο της αποσύνθεσης τους και της διαμόρφωσης των τάξεων, εμφανίστηκε η λατρεία των θεών των φυλών, σαν φανταστική αντανάκλαση των νέων συνθηκών του κοινωνικού Είναι. Οι θεοί των φυλών δεν ήταν ούτε μοναδικοί, ούτε παντοδύναμοι, η λατρεία τους περιοριζόταν στα πλαίσια της δοσμένης φυλής. Οι ομηρικοί θεοί, που κατοικούσαν στον Όλυμπο, σαν απλοί θνητοί διασκεδάζουν, τσακώνονται, ερωτεύονται, πολεμούν, εξυφαίνουν ραδιουργίες ο ένας κατά του άλλου, υπερηφανεύονται για τις νίκες τους κλπ. Είναι δυνατοί, όχι όμως παντοδύναμοι και από τους ανθρώπους διαφέρουν μόνο γιατί είναι αθάνατοι.

Στην πορεία της διαμόρφωσης των ενώσεων των φυλών και των πρώτων κρατών, από τους θεούς των φυλών ξεχωρίζει η ανώτερη θεότητα και οι άλλες θεότητες υποτάσσονται σ' αυτήν. Ανάλογα με την κοινωνική ιεραρχία δημιουργείται και η ιεραρχία των θεών, η διαίρεση τους σε περισσότερο ισχυρούς και λιγότερο ισχυρούς.

Στις μεγάλες ανατολικές δεσποτικές μοναρχίες αντί για τους πολλούς θεούς δημιουργείται η λατρεία του ενός θεού, στον οποίο μεταφέρονται όλα τα προσόντα των άλλων θεών. Ο θεός ανακηρύσσεται ένας και παντοδύναμος. Σύμφωνα με τα λόγια του Ένγκελς, ο μοναδικός θεός ποτέ δε δημιουργήθηκε χωρίς μοναδικό βασιλιά...ο μοναδικός θεός που ελέγχει τα πολυάριθμα φαινόμενα της φύσης, που συνενώνει τις αντιτιθέμενες δυνάμεις της φύσης, είναι μόνο αντίγραφο του μοναδικού ανατολικού απόλυτου μονάρχη, που φαινομενικά ή πραγματικά συνενώνει τα συγκρουόμενα συμφέροντα των ανθρώπων.

Ωστόσο και στις μονοθεϊστικές θρησκείες [μονοθεϊσμός-ένας θεός] διατηρούνται, κατά κανόνα, τα γνωρίσματα του πολυθεϊσμού [πολλοί θεοί]. Στην χριστιανική θρησκεία, που εμφανίστηκε τον πρώτο αιώνα μ.Χ, στην εποχή της παρακμής της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, ο ενιαίος θεός παριστάνεται με τρία πρόσωπα. Πλάι σ' αυτούς λατρεύεται η θεά μητέρα, οι άγγελοι, οι απόστολοι, οι άγιοι κλπ. Η μυθική μορφή του κύριου χριστιανικού θεού, του Χριστού, από τότε που εμφανίστηκε ο χριστιανισμός, υπέστη εξαιρετικά σοβαρές αλλαγές. Οι διάφορες κοινωνικές τάξεις και ομάδες μετέφεραν σ' αυτή τη μορφή, τις αντιλήψεις τους για τη θεότητα. Σύμφωνα με τα λόγια του Κάλτχοφ, ''η μορφή του Χριστού παρουσιάζει πότε τα γνωρίσματα του Έλληνα στοχαστή, πότε του Ρωμαίου καίσαρα, αργότερα παίρνει τα γνωρίσματα του φεουδάρχη άρχοντα, του τεχνίτη μάστορα, του βασανισμένου δουλοπάροικου αγρότη και του ελεύθερου αστού''.

Η θρησκεία εξακολουθεί να υπάρχει και στην καπιταλιστική κοινωνία με την υψηλά ανεπτυγμένη τεχνική της, γιατί η καπιταλιστική κοινωνία δεν εξαφανίζει, αλλά ενισχύει τις κοινωνικές αιτίες ύπαρξης της θρησκείας. Ο Λένιν έγραφε για τις κοινωνικές ρίζες της θρησκείας, στην καπιταλιστική κοινωνία : '' Η κοινωνική καταπίεση των εργαζομένων μαζών, που εμφανίζεται σαν πλήρης αδυναμία τους μπροστά στις τυφλές δυνάμεις του καπιταλισμού, που προκαλεί κάθε μέρα και κάθε ώρα χίλιες φορές περισσότερο πιο σκληρά δεινά πιο άγρια βασανιστήρια στους απλούς εργαζόμενους ανθρώπους, από εκείνα που προκαλούν οι πόλεμοι,οι σεισμοί κλπ, να πού βρίσκεται η πιο βαθιά σύγχρονη ρίζα της θρησκείας.''.

Η θρησκεία χρησιμοποιείται από τις εκμεταλλευτικές τάξεις σαν μέσο πνευματικής υποδούλωσης των μαζών. Η θρησκεία παρηγορεί τους καταπιεζόμενους, τους συμφιλιώνει με την κυριαρχία των εκμεταλλευτών, τους εμπνέει την ταπεινοφροσύνη, την υπακοή και την υποταγή στους κυρίους τους, την περιφρόνηση στα επίγεια αγαθά, για χάρη της ''αιώνιας ευτυχίας'' στους ουρανούς.
Κηρύσσοντας στις μάζες την απάρνηση των επίγειων αγαθών, η θρησκεία απαιτεί από τους κυρίους μόνο φτηνή φιλανθρωπία, που κατά την έκφραση ενός παλιού σοσιαλιστή ''με το κουταλάκι επιστρέφει στα ξεχωριστά άτομα, εκείνο που κερδίζει από τις μάζες με ολόκληρα φτυάρια''.

Η θρησκεία και η εκκλησία δεν επιτρέπουν την ελεύθερη σκέψη. Απαιτούν την απόλυτη υπακοή.
Το πρώτο αμάρτημα, κατά το βιβλικό μύθο, ήταν το ότι ο άνθρωπος έφαγε καρπούς από το απαγορευμένο δέντρο της γνώσης, δηλαδή άρχισε να σκέπτεται. Έτσι παραβίασε τη θέληση του θεού.
Ερμηνευτές της θείας θέλησης είναι οι ιερείς, οι άγιοι, οι υπηρέτες της εκκλησίας. Υποταγή λοιπόν στη θέληση του θεού είναι υποταγή στην εκκλησία, την οποία πάντα οι κυρίαρχες τάξεις έβλεπαν σαν μέσο υπεράσπισης των ταξικών τους συμφερόντων. Όταν όμως άρχιζαν οι καταπιεζόμενες μάζες να ερμηνεύουν όπως αυτές νόμιζαν, τη ''θέληση του θεού'', μπάζοντας σ' αυτές τις αντιλήψεις τους, η κυρίαρχη εκκλησία καταδίωκε θηριώδικα αυτές τις ερμηνείες σαν αιρέσεις. Το μεσαίωνα η καθολική εκκλησία ίδρυσε μυστικό δικαστήριο [την ιερά εξέταση] για τον αγώνα κατά των ''αμαρτωλών'' και έριξε στην πυρά πολλές χιλιάδες ανθρώπους, καθώς και πολλούς εξέχοντες στοχαστές και τα έργα τους.

Η επιστήμη και η θρησκεία είναι ανειρήνευτες. Η θρησκεία και η εκκλησία ήταν και εξακολουθούν να είναι εχθροί της επιστημονικής γνώσης, πράγμα όμως που δεν εμποδίζει ωστόσο το Βατικανό και τις άλλες θρησκευτικές οργανώσεις, να εκμεταλλεύονται την επιστήμη, να κάνουν ψεύτικες προσπάθειες για να ''συμφιλιώσουν'' τις ανακαλύψεις της με τα θρησκευτικά δόγματα.

Η θρησκεία ευλόγησε τη δουλεία και τη δουλοπαροικία, αναθεμάτησε, καταράστηκε εκείνους που προσπαθούσαν να εξαλείψουν τον κοινωνικό ζυγό. Δικαιώνει και το σύστημα της καπιταλιστικής δουλείας, Το 1931 ο τότε ηγέτης της καθολικής εκκλησίας πάπας Πίος ο 11ος, με εγκύκλιό του κήρυσσε τον καπιταλισμό και τη μισθωτή δουλεία σαν θεσμό που αντιστοιχούσε στη θέληση του θεού. ''Οι εργάτες πρέπει να δέχονται χωρίς κακία τη θέση που τους υποδείχνει η θεία πρόνοια'' ανέφερε αυτή η εγκύκλιος. Το 1949 ο πάπας απομάκρυνε από την εκκλησία όλους εκείνους που συμπαθούσαν τον κομμουνισμό και συνεργάζονταν με τους κομμουνιστές.

Η καθολική εκκλησία είναι μια ισχυρή, με πολλά παρακλάδια θρησκευτική και πολιτική οργάνωση, που κατέχει τεράστια κεφάλαια, κινητή και ακίνητη περιουσία. Το κέντρο της, το Βατικανό, είναι μετοχική εταιρία, σωματείο για την πνευματική υποδούλωση και εκμετάλλευση πολλών λαών. Το Βατικανό στήριξε τα φασιστικά καθεστώτα και υποστηρίζει κάθε αντίδραση, είναι ο εμπνευστής των αντιδραστικών συνωμοσιών. Το Βατικανό δια μέσου των χριστιανικών καθολικών κομμάτων και άλλων οργανώσεων εφαρμόζει την αντιδραστική του πολιτική. Με σκοπό την αύξηση της επιρροής της στους εργάτες κα τον αγώνα κατά του κομμουνισμού, η εκκλησία διατύπωσε την πλαστή ιδέα του λεγόμενου ''χριστιανικού σοσιαλισμού''. Όπως η καθολική εκκλησία, έτσι και όλες οι άλλες θρησκείες και εκκλησίες έπαιζαν και παίζουν το ρόλο του ροπάλου στα χέρια των κυρίαρχων εκμεταλλευτικών τάξεων.

Η πρωτοπόρα φιλοσοφική και επιστημονική σκέψη από πολύ παλιά βρισκόταν σε αγώνα κατά της θρησκείας. Σημαντική συνεισφορά, για την απελευθέρωση της συνείδησης των ανθρώπων από τις θρησκευτικές προκαταλήψεις προσέφεραν οι υλιστές φιλόσοφοι της αρχαιότητας, και ιδιαίτερα ο Δημόκριτος, ο Επίκουρος και ο Λουκρήτιος Κάρος, που ανέτρεψαν το θρησκευτικό μύθο για τη δημιουργία του κόσμου από το θεό, για την επέμβαση των θεών στη ζωή της φύσης και των ανθρώπων, για την αθανασία της ψυχής κλπ. Οι παραδόσεις τους συνεχίστηκαν από τους υλιστές των νέων χρόνων, και ιδιαίτερα από το Σπινόζα και τους Γάλλους υλιστές του 18ου αιώνα. Οι τελευταίοι ήταν αποφασιστικοί μαχητές κατά της θρησκείας και της εκκλησίας και έκαναν πάρα πολλά για την απελευθέρωση των πνευμάτων από την εξουσία των θρησκευτικών προκαταλήψεων. Οι παλιοί όμως υλιστές, στην κριτική τους της θρησκείας, δεν στηρίζονταν ακόμα στην υλιστική ερμηνεία της ιστορίας. Οι παλιοί υλιστές θεωρούσαν σαν πηγή της θρησκείας κυρίως την άγνοια των ανθρώπων και την εξαπάτησή τους από τους υπηρέτες της εκκλησίας. Δεν καταλάβαιναν ότι η θρησκεία έχει βαθιές αντικειμενικές αιτίες, που είναι ριζωμένες στο κοινωνικό Είναι των ανθρώπων, και πίστευαν πως θα κατανικούσαν τη θρησκεία μόνο με τη μόρφωση.

Ο μαρξισμός πήρε τη σημαία του μαχόμενου αθεϊσμού των παλιών υλιστών. Ταυτόχρονα τον αγώνα κατά της θρησκείας τον έμπασε σε επιστημονικά κανάλια. Ο μαρξισμός απέδειξε ότι ο αγώνας κατά της θρησκείας στην ταξική κοινωνία δε μπορεί να αναχθεί μόνο στη μόρφωση. Ο αγώνας κατά της θρησκείας πρέπει πρώτ' απ' όλα να είναι αγώνας κατά των κοινωνικών συνθηκών, που γεννούν τη θρησκεία, κατά των κοινωνικών δυνάμεων, που την υποστηρίζουν για την εδραίωση της κυριαρχίας τους, για την καταπίεση των μαζών.

Μ' όλο που οι συνθήκες της καπιταλιστικής κοινωνίας ευνοούν τη διατήρηση των θρησκευτικών προκαταλήψεων [γιατί διατηρούνται οι κοινωνικές ρίζες της θρησκείας] μ' όλο που η κυρίαρχη τάξη υποστηρίζει και καλλιεργεί αυτές τις προκαταλήψεις, ωστόσο και σήμερα ακόμα στις καπιταλιστικές χώρες έχουν καταφερθεί ισχυρά χτυπήματα κατά της θρησκείας από τον αγώνα της εργατικής τάξης και τις επιτυχίες ανάπτυξης της επιστήμης. Η επιστημονική αθεϊστική προπαγάνδα, που διεξάγουν οι πρωτοπόροι φιλόσοφοι και επιστήμονες, ευνοεί την απαλλαγή της συνείδησης των εργαζομένων από τις θρησκευτικές τους προκαταλήψεις.

Στην ΕΣΣΔ, όπου νίκησε πια ο σοσιαλισμός, όπου δεν υπάρχουν εκμεταλλευτικές τάξεις και φτώχεια των μαζών, οι κοινωνικές ρίζες της θρησκείας ξεριζώθηκαν. Η πλειοψηφία των εργαζομένων απαλλάχτηκε από τις θρησκευτικές προκαταλήψεις. Ακόμα όμως στη συνείδηση πολλών ανθρώπων εξακολουθούν να υπάρχουν αυτές οι προκαταλήψεις. Υπάρχουν σαν ριζωμένες συνήθειες, σαν επιβιώσεις που έμειναν από την παλιά κοινωνία. Εκτός από αυτό και στις συνθήκες του σοσιαλισμού, διατηρείται ακόμα σε κάποιο βαθμό η εξάρτηση των ανθρώπων από τις αυθόρμητες δυνάμεις της φύσης [ξηρασία, κακή συγκομιδή, σεισμοί κλπ]. Η απειλή του πολέμου από την πλευρά των ιμπεριαλιστικών κρατών επιδρά κάπως σε ορισμένο τμήμα του πληθυσμού : με τον πόλεμο συνδέονται τα δεινά, ο πόνος, και ο πόνος πάντα έτρεφε τη θρησκεία.

Στην ΕΣΣΔ υπάρχει πλήρης ελευθερία συνείδησης : ελευθερία άσκησης της θρησκευτικής λατρείας και ελευθερία της επιστημονικής αθεϊστικής προπαγάνδας. Αφού ξεριζώθηκαν οι κοινωνικές ρίζες της θρησκείας, βασική μορφή αγώνα κατά της θρησκείας στο σοσιαλισμό, είναι ο ιδεολογικός αγώνας, δηλαδή η επιστημονική αθεϊστική προπαγάνδα, η διάδοση της επιστημονικής κοσμοθεωρίας και η εξήγηση της ζημιάς που προξενούν οι θρησκευτικές επιβιώσεις. Βέβαια, η επιστημονική αθεϊστική προπαγάνδα πρέπει να συνδέεται στενά με την πρακτική οικοδόμηση της κομμουνιστικής κοινωνίας.

Η ανάπτυξη και η εδραίωση του σοσιαλισμού, η άνοδος του υλικού και πολιτιστικού επιπέδου της ζωής των εργαζομένων, η συστηματική και θαρραλέα, χωρίς κανένα τραυματισμό των αισθημάτων των πιστών, η επιστημονική αθεϊστική προπαγάνδα σιγά σιγά, βήμα προς βήμα οδηγεί στο ολοκληρωτικό ξεπέρασμα των θρησκευτικών προκαταλήψεων.



Απόσπασμά από το βιβλίο ''Οι βάσεις της μαρξιστικής φιλοσοφίας'', Ακαδημία Επιστημών ΕΣΣΔ, σελ. 564-568 

Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΟΥ ΥΛΙΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΜΑΡΞΙΣΜΟΣ

 ΦΩΝΗ ΤΗΣ ΑΛΗΘΕΙΑΣ (αρ. φυλ.17, 15-30 Ιούνη 1994, σελ. 2)

‘’Ο μαρξισμός είναι η επιστήμη για τους νόμους ανάπτυξης της φύσης και της κοινωνίας, η επιστήμη για την επανάσταση των καταπιεζομένων και των εκμεταλλευομένων μαζών, η επιστήμη για τη νίκη του σοσιαλισμού σε όλες τις χώρες, η επιστήμη για το χτίσιμο της κομμουνιστική κοινωνίας’’ Ι.Β. Στάλιν

Η επιστημονική έρευνα του σύμπαντος είναι το βασικό χαρακτηριστικό της φιλοσοφίας του υλισμού γενικά και ειδικά του διαλεκτικού υλισμού, ο οποίος μαζί με τον ιστορικό υλισμό αποτελούν τη θεωρητική βάση του μαρξισμού (Λένιν, ‘’Καρλ Μαρξ και η θεωρία του’’)

Η υλιστική φιλοσοφία που θέλει να δώσει επιστημονικές ερμηνείες στα προβλήματα του κόσμου, προοδεύει παράλληλα με τις επιστήμες στην πορεία της ιστορίας. Άρα ο μαρξισμός γεννήθηκε από τις επιστήμες, στηρίζεται σε αυτές και εξελίσσεται με αυτές. Πριν από το Μαρξ και τον Ένγκελς, παρουσιάστηκαν υλιστικές φιλοσοφίες με διάφορες μορφές όπως π.χ. ο γάλλος Ντιντερό που ήταν στοχαστής υλιστής. Υπήρξαν και άλλοι στοχαστές του 18ου αιώνα που παρουσιαζόντουσαν σαν υλιστές, χωρίς να είναι συνεπείς, π.χ. ο Ντεκάρτ, που σε μερικά γραπτά τους ήταν υλιστές και σε άλλα ιδεαλιστές. Η ιστορία όμως γράφτηκε από την αστική τάξη, που άφησε στο σκοτάδι όσα έργα από αυτούς του στοχαστές, όχι μόνο έχουν επηρεάσει τον υλισμό, αλλά και που γέννησαν ολόκληρο ρεύμα αυτής της φιλοσοφίας. Έτσι, λοιπόν, διδασκόμεθα την ιστορία της λογοτεχνίας και της επιστήμης του 18ου αιώνα αγνοώντας το Χόλμπαχ με το έργο του ‘’Σύστημα της φύσης’’ κ.α. και τον Ελβέτιο, ο οποίος έγραψε τα έργα ‘’Το πνεύμα’’, ‘’Ο άνθρωπος’’, κτλ. Γνωρίζουμε ακόμη ότι τα μειονεκτήματα των υλιστών του 18ου αιώνα προέρχονται από τον τρόπο σκέψης, από την ιδιαίτερη μέθοδο έρευνας που ονομάζεται ‘’μεταφυσική μέθοδος’’. Τον 19ο, όμως αιώνα, που οι επιστήμες εξελίχθηκαν σημαντικά, ο Μαρξ και ο Ένγκελς ανέπτυξαν παραπέρα τον παλιό υλισμό σύμφωνα με τις σύγχρονες επιστήμες, τον ξεπέρασαν και μας έδωσαν το σύγχρονο υλισμό, τη βάση του μαρξισμού, που λέγεται διαλεκτικός υλισμός. Ο υλισμός έχει μια ιστορία στενά δεμένη με τις επιστήμες και ο Μαρξισμός είναι η εξέλιξη του προμαρξιστικού υλισμού, εμπλουτισμένος με τις μεγάλες ανακαλύψεις του 19ου αιώνα. ‘’Η εμφάνιση του μαρξισμού ήταν μια πραγματική ανακάλυψη, μια επανάσταση στη φιλοσοφία’’ (Ζντάνοφ).
 Ο μαρξισμός δεν ερμηνεύει μόνο με διαφορετικό τρόπο τον κόσμο, αλλά προβάλλει με την αξίωση να τον αλλάξει, είναι το ισχυρό όπλο στην πάλη της εργατικής τάξης για την επαναστατική μεταβολή της αστικής κοινωνίας. Ο μαρξισμός είναι ζωντανή θεωρία που αντιμετωπίζει τα προβλήματα των λαϊκών τάξεων με πραγματικό ρεαλισμό. Ας πάρουμε για παράδειγμα την πάλη των τάξεων. Ο κόσμος τι σκέπτεται για αυτούς? Μερικοί πιστεύουν ότι ο αγώνας για το μεροκάματο είναι ξεχωριστός από τον πολιτικό αγώνα, άλλοι πιστεύουν ότι είναι αρκετό το σήκωμα της γροθιάς στη μέση του δρόμου και αρνιούνται την αναγκαιότητα της οργάνωσης και άλλοι ισχυρίζονται ότι μόνο ο πολιτικός αγώνας θα λύσει το πρόβλημα. Για το μαρξισμό, η πάλη των τάξεων περιλαμβάνει πρώτο, οικονομική πάλη, δεύτερο, πολιτική πάλη και τρίτο ιδεολογική πάλη. Έτσι το πρόβλημα μπαίνει ταυτόχρονα και στους τρείς αυτούς χώρους. Διαπιστώνουμε, λοιπόν, ότι όλα αυτά τα προβλήματα είναι στενά δεμένα και δεν μπορεί κάποιος να αποφασίσει για οποιαδήποτε πλευρά ενός τόσο μεγάλου προβλήματος, όπως είναι η πάλη των τάξεων. Σε μια απεργία για παράδειγμα, χωρίς να λογαριάσει κάθε δεδομένο του προβλήματος καθώς και το πρόβλημα ολόκληρο. Αυτός που θα μπορέσει να αγωνιστεί σε όλα τα επίπεδα, θα δώσει την καλύτερη κατεύθυνση. Έτσι πρέπει να αντιλαμβάνεται ένας μαρξιστής την πάλη των τάξεων. Επομένως στην ιδεολογική πάλη που πρέπει καθημερινά να κάνουμε, γιατί βρισκόμαστε μπροστά σε προβλήματα που δύσκολα λύνονται, αθανασία της ψυχής, ύπαρξη του Θεού, καταγωγή του κόσμου κτλ. Ο διαλεκτικός υλισμός μας δίνει μια μέθοδο συλλογισμού που μας επιτρέπει να λύσουμε όλα αυτά τα προβλήματα και ακόμα να ξεσκεπάσουμε όλες τις προσπάθειες παραποίησης του μαρξισμού με το πρόσχημα ότι ‘’ανανεώνουν’’ και τον ‘’συμπληρώνουν’’.
Σε αυτό προσπαθούν να ορθώσουν ενάντια στο μαρξισμό τους σοσιαλιστές συγγραφείς της προμαρξιστικής περιόδου (ουτοπιστές). Και άλλοι χρησιμοποιούν τον γάλλο Προυντόν, που σαφέστατα ο μαρξισμός είναι ενάντια στον προυντονισμό και άλλοι χρησιμοποιούν τους αναθεωρητές πριν το 1914 (μια που ο Λένιν τους έχει αντικρούσει επιδέξια). Αλλά αυτό που πρέπει να υπογραμμίσουμε είναι η έκθεση σιωπής των αστών, για να εμποδίσουν την εξάπλωση του υλισμού με τη μαρξιστική του μορφή. Και όπως μα πληροφορεί ο γάλλος φιλόσοφος Ζωρζ Πόλιτζερ, στα ιδρύματα της μέσης εκπαίδευσης αλλά και στα πανεπιστήμια της Γαλλίας δίδασκαν φιλοσοφία, αλλά όσο και αν παρακολουθούσες όλη τη διδασκαλία, δεν θα μπορούσες ποτέ να διαπιστώσεις ότι διδάσκετο η φιλοσοφία του υλισμού, επεξεργασμένη από το Μαρξ και τον Ένγκελς. Ακόμα και στα φιλοσοφικά συγγράμματα ξεχώριζαν το μαρξισμό από τον υλισμό. Γενικά παρουσίαζαν το μαρξισμό ξεχωριστά σαν ένα πολιτικό δόγμα και όταν μιλούσαν για ιστορικό υλισμό δεν αναφέρονταν στη φιλοσοφία του υλισμού. Τέλος αγνοούσαν πλέρια το διαλεκτικό υλισμό σε τέτοιο σημείο που αν κάποιος γάλλος ήταν ειδικευμένος στη φιλοσοφία με δίπλωμα από γαλλικό πανεπιστήμιο δεν ήξερε ότι ο Μαρξισμός έχει σαν φιλοσοφία του τον υλισμό και αγνοούσε ότι ο παραδοσιακός υλισμός έχει μια σύγχρονη μορφή, το μαρξισμό ή τον διαλεκτικό υλισμό. Εκείνο που προέχει είναι, να δείξουμε ότι ο μαρξισμός έχει μια γενική αντίληψη όχι μόνο για την κοινωνία αλλά και για το σύμπαν. Είναι λοιπόν, ανόητο, αντίθετα με το ότι μερικοί ισχυρίζονται, να λυπούμεθα ότι το μεγάλο μειονέκτημα του μαρξισμού είναι η έλλειψη φιλοσοφίας και να θέλουμε σαν μερικούς θεωρητικούς του εργατικού κινήματος να ανακαλύψουμε τη φιλοσοφία αυτή που δήθεν δεν έχει ο μαρξισμός.
Η φιλοσοφία του μαρξισμού είναι ο διαλεκτικός υλισμός. Όμως παρά την ένοχη σιωπή των αστών και παρ’ όλες τις παρασιωπήσεις και τις προφυλάξεις που παίρνουν οι κυρίαρχες τάξεις, ο μαρξισμός και η φιλοσοφία του, απλώνεται όλο και πιο πολύ. Και θα απλώνεται και θα αγκαλιάζεται από όλους τους λαούς του πλανήτη μας που θα οργανώνονται και θα βρίσκονται σε μια πραγματικά συνεχή επαναστατική εγρήγορση. Ισχυρίζεται ο παγκόσμιος ταξικός εχθρός μας, μ επικεφαλής τον αμερικάνικό ιμπεριαλισμό, ότι ‘’τελείωσε ο μαρξισμός’’ – ‘’πέθανε ο κομμουνισμός’’ – είναι βέβαια ένας ευσεβής πόθος του ταξικού εχθρού μας. Παίρνει δε, σαν παράδειγμα την ανατροπή του σοσιαλισμού με το πραξικόπημα του 20ου συνεδρίου του ΚΚΣΕ το 1956 και την διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης (από τους προδότες Χρουστσόφ, Μπρέζνιεφ, Γκορμπατσόφ και Γιέλτσιν) . Πλανώνται, όμως, κάνουν μεγάλο λάθος γιατί αυτό που έγινε στην Σ.Ε. δεν ήταν καρπός νομοτέλειας και το ξέρουν αυτό πάρα πολύ καλά. Εκείνο όμως που γίνεται στο στρατόπεδο του ιμπεριαλισμού, δηλαδή η κάθετος πτώση της παραγωγής και η αναμφισβήτητη βαθειά οικονομική κρίση, που κάθε μέρα βαθαίνει περισσότερο, χωρίς βέβαια να υπάρχουν οι αναγκαίες εκείνες προϋποθέσεις για την ανάκαμψη της οικονομίας τους όπως εκείνες του 1929. Η νέα αυτή βαθιά οικονομική κρίση υπερπαραγωγής, που έχει τη βάση της στην αντίφαση που υπάρχει ανάμεσα στον κοινωνικό χαρακτήρα της παραγωγής και την καπιταλιστική μορφή ιδιοποίησης των αποτελεσμάτων της παραγωγής, δείχνει εκ νέου ότι ο καπιταλισμός δεν μπορεί να ξεπεράσει τις εσωτερικές του αντιθέσεις, ότι έχει γίνει εμπόδιο στην ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων και πρέπει να ανατραπεί με τη βίαιη επανάσταση του προλεταριάτου. Το σαθρό οικοδόμημα του παγκόσμιου ταξικού εχθρού μας, θα γκρεμιστεί σαν χάρτινος πύργος και θα αφανιστεί μέσα στην αιωνιότητα. Και το γνωρίζουν αυτό πάρα πολύ καλά οι καπιταλιστές και οι ιμπεριαλιστές γι’ αυτό προσπαθούν με τα άφθονα μέσα μαζικής ενημέρωσης (ΜΜΕ) που διαθέτουν και με τον προσφιλή τους τρόπο της σιωπής, του ψεύδους, της παραποίησης και της παραπλάνησης να κάνουν πλύση εγκεφάλου των λαών, με το κυρίαρχο σύνθημα ‘’ο κομμουνισμός πέθανε’’. Και ενώ ξέρουν και το αναγνωρίζουν πως αυτό που πεθαίνει και θα εξαφανιστεί μια για πάντα είναι το αστικό καθεστώς με τις μετεξελίξεις του, τον καπιταλισμό και τον ιμπεριαλισμό.


Από http://eniaiokke.blogspot.gr/2013/04/blog-post.html

θρησκεία και αθεϊσμός ..σκέψεις...

Τελικά τι απόδειξη υπάρχει ότι ο θεός είναι ένα υπαρκτό ον;

Τον έχει δει ποτέ κανείς ; Που κατοικούν αυτές οι φανταστικές θρησκευτικές υποστάσεις,ο θεός,ο διάβολος,οι άγιοι,πού εδρεύει ο περιβόητος παράδεισος και η κόλαση; Έχουν πάει στον ουρανό και στο διάστημα,με αεροπλάνα και διαστημόπλοια και δεν είδαν τίποτα.Κανέναν θεό.Ούτε και με το τηλεσκόπιο ούτε και με το μικροσκόπιο.

Και έστω με το πιο υπερσύγχρονο όχημα-διαστημόπλοιο που θα εφευρεθεί ποτέ,,όσο και να προχωρήσεις , θεό δεν θα βρεις [πάμε στοίχημα;] Μόνο ύλη. Παντού και πάντα,μόνο την ύλη και τις εκδηλώσεις της.Επίσης κανέναν υπερφυσικό κόσμο και κανένα θαύμα,,τα πάντα υπόκεινται στους φυσικούς νόμους και όλα έχουν την φυσική τους εξήγηση και αιτία.

Ο μοναδικά υπαρκτός κόσμος είναι ο υλικός κόσμος,και όλες του τις γνώσεις ο άνθρωπος τις παίρνει από αυτόν.Και τα πιο παράλογα και τρελά όνειρα που βλέπει ο άνθρωπος στον ύπνο του εν τέλει προέρχονται από το ''υλικό των αισθήσεων ''του δηλαδή σε ότι ο ίδιος έχει ζήσει ,δει ακούσει,μόνο που τα έχει μεγαλοποιήσει,διαστρεβλώσει,σε μία φανταστική αφαίρεση.Μία τέτοια φανταστική αφαίρεση είναι και ο θεός.Λένε ότι θρησκεία και επιστήμη δεν συγκρούονται ,ότι η κάθε μία έχει την δικιά της αλήθεια,στην δικιά της περιοχή.Φούμαρα....στην πραγματικότητα η λεγόμενη περιοχή της θρησκείας,το αντικείμενό της είναι το απόλυτο τίποτα,διότι ο θεός και ο υπερφυσικός κόσμος είναι το απόλυτο τίποτα και ανύπαρκτος.Εφόσον είπαμε ότι υπάρχει μόνο ο υλικός κόσμος,και μάρτυρες μας όλη η εμπειρία και πρακτική των ανθρώπων και όλη η ανάπτυξη των επιστημονικών γνώσεων,εφόσον λοιπόν,ο κόσμος είναι μόνο ΕΝΑΣ [κι όχι δύο,επίγειος και επουράνιος που κηρύσσουν οι παπάδες] άρα και η αλήθεια είναι ΜΙΑ! Κι αυτήν μας την δίνει η επιστήμη.Όχι απόλυτα,τελεσίδικα και μια έξω.Αλλά σταδιακά και σιγά σιγά,όλο και περισσότερο μαθαίνουμε κάτι και θα μαθαίνουμε κάτι.Ότι δεν ξέρουμε σήμερα θα το μάθουμε αύριο κλπ.Γνωρίζουμε όλο και βαθιά τον κόσμο.
Η κοσμολογία έδιωξε τον θεό απ'τους ουρανούς.Η φυσική και η χημεία από το εσωτερικό των ατόμων.Η βιολογία ανέτρεψε τα παραμύθια για τη ''θεία δημιουργία του ανθρώπου'' και την δήθεν εξ άνωθεν δοσμένη ανωτερότητά του από το υπόλοιπο ζωικό βασίλειο.Η κοινωνιολογία τον έδιωξε εξ ολοκλήρου από την πορεία των ανθρωπίνων κοινωνιών.Η ψυχολογία επίσης από την ψυχή,μην αφήνοντας τόπο για τα παραμύθια περί '''αθανασίας της ανθρώπινης ψυχής''.Η  ίδια η θρησκειολογία η επιστημονική,δείχνει το εντελώς ανθρώπινο της προέλευσης της θρησκείας και το ασύστατο του θεού.
Το βάρος της απόδειξης πέφτει σε αυτόν που ΠΙΣΤΕΥΕΙ κι όχι σε αυτόν που ΔΕΝ πιστεύει.
Κατά συνέπεια οι θρήσκοι πρέπει να αποδείξουν την ύπαρξη ενός ανώτερου όντος κι όχι οι άθεοι την ανυπαρξία του.Συνεπώς οι άθεοι δεν έχουν να απολογηθούν για τίποτα.
Ο πιστός λοιπόν πρέπει να εξηγηθεί στο ''εδώλιο του κατηγορουμένου'' και να απολογηθεί.
Αλλά να σας πω κάτι ; Δεν χρειάζεται να απολογηθεί κανείς.Η πίστη είναι μία αυστηρά προσωπική υπόθεση του καθενός.Ή μάλλον : η πίστη ΘΑ έπρεπε να είναι μία προσωπική υπόθεση.Διότι δεν συμβαίνει έτσι.
Όταν η θρησκεία έχει σαφή κοινωνικό χαρακτήρα που τους επηρεάζει όλους στην κοινωνία,όταν έχει την ''τιμητική'' της θέση και τον ρόλο της,σε κάθε πτυχή καταπίεσης,χωρισμού και έχθρας των ανθρώπων,της εκμετάλλευσης,όταν πάντα ήταν ένα με βασιλιάδες,πρίγκιπες,τυράννους,καθάρματα και λοιπά και σε ρόλο αποχαύνωσης των ανθρώπων να τάζει παραδείσους,που είναι η προσωπική υπόθεση ; Και όποτε όσο είναι έτσι τα πράγματα,εμείς από την άλλη δεν μπορούμε να καθόμαστε στα αυγά μας αλλά σε κάθε ευκαιρία να ξεσκεπάζουμε τον επιζήμιο και αντιδραστικό ρόλο της θρησκείας και να μαχόμαστε ενάντια της.
Έβαλε ο θεός έστω το μικρό του δακτυλάκι ή οι εκκλησίες τις ευλογίες της σε οποιαδήποτε πτυχή αγώνα για την βελτίωση της ζωής των ανθρώπων και την πρόοδο της κοινωνίας;Κανένας θεός δεν χάρισε στον άνθρωπο τίποτε.Καμία θρησκεία.Μόνο η κοινωνική πάλη κι οι αγώνες των ανθρώπων και η ανάπτυξη των επιστημονικών γνώσεων.Μόνο αυτά.Το δικό τους αίμα,τα δικά τους χέρια,το δικό τους μυαλό.Κι αυτά δεν έγιναν  ΜΕ την θρησκεία και τις ευλογίες της,αλλά ΕΝΑΝΤΙΑ της.Ακριβώς  σε αυτήν την πάλη και τους αγώνες όπως και για την ανάπτυξη των επιστημών,είχαν μπροστά τους ακοίμητο φρουρό της αντίδρασης την θρησκεία και την εκκλησία και έπρεπε να την πολεμήσουν,καθώς διεκδικούσαν κι όλα τα υπόλοιπα.
Και δικαίως και ορθώς,εξ αιτίας και χάρη όλων αυτών,τους λίγους τελευταίους αιώνες  το κύρος της θρησκείας είχε υπονομευτεί ,έχοντας δεχτεί ισχυρά πλήγματα.
Τώρα τελευταία όμως, εξ αιτίας διαφόρων αιτιών,αναγεννάτε η αντιδραστική θρησκευτική ιδεολογία.Ξυπνά και παίρνει θάρρος το τέρας παρέα με όλες τις κατηγορίες που το συνοδεύουν ύπουλους,δόλιους και αφελείς.Χρέος μας επίσης να μην πέσουμε σε αυτήν την απάτη και παγίδα.
Ο αγώνας λοιπόν ενάντια στην θρησκεία είναι καθήκον και χρέος μας,όπως βεβαίως και η κοινωνική πάλη μαζί,η πάλη για ψωμί,δημοκρατία,ειρήνη [δεν μπορούν να χωριστούν αυτά].Και πρέπει μαζί με άλλα πρώτιστα να έχει κεντρικό ρόλο η διεκδίκηση ενός άμεσου και απόλυτου χωρισμού κράτους-εκκλησίας, της εκκαθάρισης της Παιδείας από τα θρησκευτικά στοιχεία,που δεν έχουν καμία δουλειά εκεί και να ασκούν προσηλυτισμό,για να αποκτήσει η Ελλάδα ένα γνήσιο κοσμικό κράτος,να απαλλαγεί από την ορθοδοξοβυζαντινοπληξία.Ο βυζαντινισμός και οι μεγαλοϊδεατίστικες και λοιπές εθνοθρησκευτικές βλακείες θα μας φάνε.Αυτά πάντα δεν μας έτρωγαν;
Σε διακρατικό και διεθνικό επίπεδο; Υποστήριξη ,στήριξη και βοήθεια ,σε κάθε ρανίδα προσπάθειας,ελευθερίας σκέψης,δημοκρατίας και προόδου στο εξωτερικό στους εκεί λαούς [και σε ισλαμικές χώρες κλπ.] με στόχο το ξεσήκωμα τους και τον διαφωτισμό των μαζών [που αυτά όπως είπα πάνε μαζί και δεν μπορούν να χωριστούν με την πάλη και τον αγώνα για ψωμί,δημοκρατία και ειρήνη].
Κι αυτό είναι χρέος μας.Είναι αγώνας για την ίδια την αξιοπρέπεια του ανθρώπου.